آخرين به روز آوري سايت دوشنبه ۳ تيرماه ۱۳۹۸

مسجد جامع تاریخی گلپایگان را دیگر اینگونه نخواهید دید . ساخت و سازهای غیر مجاز گنبد زیبای این مسجد را بلعیده است



آخاله در قبال تبلیغات هیچ مسئولیتی ندارد...


چك دُوم رو انداختن
دست و صورت شستن با تمسخر

.


یادی از گلپایگان - استاد سعیدی


میراث ناملموس گلپایگان

دشت گلپایگان به مساحت ۷۰ هزار هکتار ، در ارتفاع ۱۸۰۰ متری از سطح دریا قرار دارد. این دشت توسط چاه های آب، قنوات (سفاله زن، لهرامش و…) و سد گلپایگان مورد آبیاری قرار می گیرد. آب سد گلپایگان توسط نهر اصلی با نام هارون به محلی بین رباط حسن حافظ و رکابدار،


صداي ماندگار - ديه ولايتمون مثل اون قديما نيست - صداي دلنشين استاد محمدعلي سعيدي

بي هُمزبون ، عنوان شعر محلي گلپايگاني ، سروده و با صداي دلچسب استاد محمد علي سعيدي ، شاعر توانمند شهرمان كه در سال 1380 اجرا گرديده است . نكات قابل توجه اين سروده زيبا ، لهجه و گويش واقعي مردم شهر در دهه هاي گذشته ، اشاره به اصطلاحات و ضرب المثلهاي محلي ، يادآوري آنچه در گذشته وجود داشته و ديگر اثري از آن نيست و از همه مهمتر زنده نگه داشتن فرهنگ عامه شهر و اشاره به محصولات معروف هر منطقه و ناحيه است و يك اثر منحصر به فرد را در اين سروده خواهيد شنيد . حتما بشنويد











مسجد حاج ملاعلی - اثر تاريخي ۲۰۰ ساله در گلپايگان

شبستان مسجد مرحوم حاج ملا‌علی حدود ۲۰۰ تا ۲۵۰ سال قبل در خیابان مسجد جامع و در کناریک حمام قدیمی مشهور به دشتک ، ساخته می شود. حمام دشتک از ارزشمندترین آثار تاریخی گلپایگان با معماری سنتی بسیار زیبا بود.اما متاسفانه بر اثر بی مهری ها و عدم توجه به ارزشمندی آثار و میراث تاریخی و فرهنگی گلپایگان، به فروش رسانده شد و نابود شد. حدود ۱۰۰سال قبل نیز یک مسجد بر روی شبستان مسجد ساخته می شود. برخی از مورخان قدمت ساخت شبستان مسجد مرحوم حاج ملا‌علی گلپایگان را ۴۰۰ سال پیش تخمین زده‌اند. این نظریه در صورتی درست به نظر میرسد که شبستان مسجد قبلا احداث شده و احتمالا توسط مرحوم حاج ملاعلی بازسازی شده باشد یا مسجد احداث شده بر روی شبستان ،توسط حاج ملاعلی ساخته شده باشد.

ميثم فراست

                                                                           

مسجد حاج ملاعلی

    شهر گلپایگان از زمان های قدیم خاستگاه عالمان و فقیهان ارزشمندی بوده که هنوز هم بسیاری از این عالمان با وجود اینکه چهره های درخشانی در آسمان علم و دانش و فقاهت بوده اند،هنوز برای اهل گلپایگان ناشناخته و مهجور مانده اند. یکی از این عالمان بزرگوار مرحوم حاج ملاعلی گلپایگانی می باشند.

     

    حاج ملاعلی فرزند حاج غفار معروف به حاج ملا علی عمیدی از نوادگان مرحوم شیخ بهایی بودند و جد بزرگ و سر سلسله بعضی از خاندان عمیدی در گلپایگان می باشند. ایشان از شاگردان مرحوم آیت الله حاج ملا علی کنی و استاد آیت الله سید جمال گلپایگانی و آیت الله حاج آقا رضا قاضی زاهدی بودند. ایشان عالمی جلیل القدر و فقیهی بزرگوار بودندو در سال 1327 هجری قمری وفات نمودند.

     از آثار باقی مانده از ایشان مسجدی در گلپایگان است که به نام خودشان مسجد حاج ملاعلی معروف می باشد.پس از وفات ایشان مدتی جنازه ایشان به شکل امانت در مسجد خودشان قرار داشته و سپس به نجف اشرف منتقل می شود و در قبرستان وادی السلام نجف به خاک سپرده می شود.

      شبستان مسجد مرحوم حاج ملا‌علی حدود ۲۰۰ تا ۲۵۰ سال قبل در خیابان مسجد جامع و در کناریک حمام قدیمی  مشهور به دشتک ، ساخته می شود. حمام دشتک از ارزشمندترین آثار تاریخی گلپایگان با معماری سنتی بسیار زیبا بود.اما متاسفانه بر اثر بی مهری ها و عدم توجه به ارزشمندی آثار و میراث تاریخی و فرهنگی گلپایگان، به فروش رسانده شد و نابود شد.

  حدود ۱۰۰ سال قبل نیز یک مسجد بر روی شبستان مسجد ساخته می شود. برخی از مورخان قدمت   ساخت شبستان مسجد مرحوم حاج ملا‌علی گلپایگان را ۴۰۰ سال پیش تخمین زده‌اند. این نظریه در صورتی درست به نظر میرسد که شبستان مسجد قبلا احداث شده و احتمالا توسط مرحوم حاج ملاعلی بازسازی شده باشد یا مسجد احداث شده بر روی شبستان ،توسط حاج ملاعلی ساخته شده باشد.

     برای ساخت شبستان مسجد از الگوی پلان چهارطاقی استفاده شده و در ساخت آن  مصالح مقاوم مانند ساروج و آجر به کار رفته است. ایجاد نقش‌های هندسی در آجر کاری و نقش‌اندازی آجری که به وسیله فرورفتگی و بیرون‌زدگی رگ‌چین آجرها انجام می‌شده از ویژگی‌های معماری در ساخت این مسجد است که ریشه در معماری دوران سلجوقی دارد.

    در شبستان مسجد حاج ملا‌علی ‌برای دریافت نور کافی دوسوم از ارتفاع دیوارها در عمق زمین و یک‌سوم بالاتر از سطح زمین ساخته شده که این نوع سبک معماری در مناطق کویری و خشک به کار رفته است. وسعت شبستان مسجد نیز هزار و سیصد متر مربع می باشد.

  

     در حدود سال 1388 و 1389 هجری شمسی ، مرمت و بازسازی شبستان و مسجد مرحوم حاج ملا‌علی به سبک معماری سنتی انجام شد. حوض قبلی مسجد بر اثر عوامل طبیعی کاملا خراب شده بود و برای حفظ معماری سنتی آن ،با الگو برداری از مسجد و مدرسه آقا بزرگ کاشان ، حوض آبی شبیه آنچه در آن مسجد تاریخی وجود دارد توسط یک معمار کاشانی در وسط مسجد ساخته شد.

     قسمتی در شبستان مسجد وجود دارد که در زمان‌های گذشته وقتی شخصی شب هنگام به رحمت الهی می‌رفت، بستگان نزدیک و خانواده شخص، وی را به این قسمت از شبستان منتقل کرده و بالای سر وی آتش روشن می‌کردند و معمولا یک روحانی یا قاری قرآن، بالای سر او قرآن تلاوت می‌کرد و با روشن شدن هوا مراسم تشییع جنازه انجام می‌گرفت.

    برای ورود به شبستان مسجد ، دری قدیمی وجود داشت که پس از بازسازی خیابان مسجد جامع و اضافه شدن مسجد به شبستان ،این در به وسیله آجر بسته شد و درب اصلی که امروز از آن رفت و آمد می‌شود جایگزین آن شد.

     از سال‌های دور مرسوم بوده که مهمانان مسجد و‌ عزاداران حسینی در روزهای عاشورا و تاسوعا و شب‌های ماه مبارک رمضان با چای پذیرایی می‌شدند و همواره بخشی کوچکی از مساجد را به چایخانه اختصاص می‌دادند. در شبستان مسجد حاج ملاعلی نیز فضایی به عنوان چایخانه وجود دارد.  

 

 در روزگار قدیم و در زمستان‌های سرد گلپایگان فضای مسجد با بخاری‌‌‌های زغالی و چوبی زودتر گرم می‌شده و همچنین به لطف دیوارهای ضخیم آجری هوای گرم تابستان اجازه ورود به فضای شبستان را نداشته و همین عامل موجب خنکی شبستان‌ها بوده است.

منابع:

-          آرشیو پایگاه خبری تحلیلی مسجد

-         گنجینه دانشمندان .نوشته مرحوم محمد شریف رازی

گفت و گو با حاج علی اکبر نیکنامی از اعضای هیات امنای مسجد حاج ملاعلی

اين مطلب تاکنون 60 بار مشاهده شده است.
مطالب مرتبط با ميثم فراست

مسجد حاج ملاعلی - اثر تاريخي ۲۰۰ ساله در گلپايگان
با یادگاران تاریخ مهربان باشیم
شیرینی و کلوچه سنتی گلپایگان



نام و نام خانوادگي:
پست الکترونيک:
سايت يا وبلاگ:
متن پيام:
تصوير امنيتي:



آخاله در قبال تبلیغات هیچ مسئولیتی ندارد.


آب و هوا

پیام های کلی سایت

تماس با ما


كليه حقوق براي پديد آورندگان 
.:: آخاله ::. محفوظ است. | طرح و اجرا : توحيد نيكنامي   | به روز رسانی محتوایی : محمود نيكنامي  
 | .Copyright © 2003-2012 Akhale.ir. All Rights Reserved
|
 | Powered By Tohid Niknami | E-Mail :
Akhale . com @ gmail . com |